Lichaam beter te bewapenen tegen hiv

Onderzoekers van het AMC hebben een manier ontdekt om hiv zichtbaar te maken voor het afweersysteem. Met deze kennis is het lichaam beter te bewapenen tegen het virus. Deze vondst, gedaan door Sonja Gringhuis en Theo Geijtenbeek, is van groot belang bij het aanzetten van afweerreacties tegen hiv in een vroeg stadium van de infectie. Daarnaast speelt deze bevinding een rol bij de ontwikkeling van een hiv-vaccin.

De resultaten worden 26 december gepubliceerd in het toonaangevende blad Nature Immunology. Het is de tweede keer deze maand dat de afdeling Experimentele Immunologie met een belangwekkende publicatie komt over hiv.

Het is bekend dat hiv ontsnapt aan ons afweersysteem, maar hoe het virus dit doet was onbekend. De AMC-onderzoekers hebben een alarmsysteem in cellen van het afweersysteem geïdentificeerd dat door hiv wordt uitgeschakeld. De onderzoekers waren in staat dit alarmsysteem weer aan te zetten, wat leidde tot een efficiënte afweerreactie tegen hiv, die de infectie onderdrukte.

Het klinische belang van de vondst kwam aan het licht na een studie in een groep hiv-geïnfecteerde deelnemers van een groot cohort in Amsterdam (Amsterdam Cohort Studies). De onderzoekers ontdekten dat sommige personen een genetische variatie hebben in dit alarmsysteem, waardoor hiv dit niet meer kan uitzetten. Het blijkt volgens Gringhuis dat deze genetische variatie bij ongeveer twee procent van mensen voorkomt. “Bij deze personen wordt hiv beter onder controle gehouden en in de chronische infectiefase was het aantal virusdeeltjes in het bloed veel lager dan bij de personen die deze genetische variatie niet hebben.”

Deze kennis opent de weg om ons lichaam te bewapenen tegen het virus. De onderzoekers verwachten dat deze bevinding praktische toepassingen heeft. “Er zijn al medicijnen die voor kanker ontwikkeld zijn, die ook op dit proces ingrijpen. Ze kunnen misschien worden gebruikt om te voorkomen dat hiv het alarmsysteem uitzet tijdens de besmetting.”